{"id":5220,"date":"2026-06-23T15:49:15","date_gmt":"2026-06-23T12:19:15","guid":{"rendered":"https:\/\/azco.az\/?p=5220"},"modified":"2026-06-23T16:21:58","modified_gmt":"2026-06-23T12:51:58","slug":"tikinti-layih%c9%99l%c9%99rind%c9%99-vaxt-v%c9%99-x%c9%99rc%c9%99-n%c9%99zar%c9%99t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/azco.az\/az\/tikinti-layih%c9%99l%c9%99rind%c9%99-vaxt-v%c9%99-x%c9%99rc%c9%99-n%c9%99zar%c9%99t\/","title":{"rendered":"Tikinti Layih\u0259l\u0259rind\u0259 Vaxt v\u0259 X\u0259rc\u0259 N\u0259zar\u0259t"},"content":{"rendered":"<h2><strong>B\u00f6y\u00fckmiqyasl\u0131 Tikinti Layih\u0259l\u0259rind\u0259 5D Modeli v\u0259 Earned Value Management (EVM) yana\u015fmas\u0131n\u0131n t\u0259tbiqi<\/strong><\/h2>\n<p><strong>Giri\u015f<\/strong><\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fckmiqyasl\u0131 tikinti layih\u0259l\u0259rinin idar\u0259 olunmas\u0131 m\u00fcasir \u015f\u0259h\u0259r inki\u015faf\u0131 v\u0259 iri investisiya layih\u0259l\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. \u00c7oxm\u0259rt\u0259b\u0259li ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131, qar\u0131\u015f\u0131q t\u0259yinatl\u0131 kompleksl\u0259r, x\u0259st\u0259xanalar, s\u0259naye obyektl\u0259ri v\u0259 iri infrastruktur layih\u0259l\u0259ri h\u0259m texniki m\u00fcr\u0259kk\u0259bliyi, h\u0259m d\u0259 b\u00f6y\u00fck maliyy\u0259 h\u0259cmi s\u0259b\u0259bind\u0259n y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 planla\u015fd\u0131rma v\u0259 n\u0259zar\u0259t t\u0259l\u0259b edir.<\/p>\n<p>Bel\u0259 layih\u0259l\u0259rd\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 f\u0259aliyy\u0259t, m\u00fcxt\u0259lif podrat\u00e7\u0131 t\u0259\u015fkilatlar, \u00e7oxsayl\u0131 material v\u0259 avadanl\u0131q t\u0259dar\u00fck\u00e7\u00fcl\u0259ri eyni vaxtda koordinasiya olunmal\u0131d\u0131r. Ki\u00e7ik g\u00f6r\u00fcn\u0259n gecikm\u0259l\u0259r bel\u0259 layih\u0259nin \u00fcmumi performans\u0131na ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, kritik avadanl\u0131\u011f\u0131n gecikm\u0259si, layih\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri, i\u015f sah\u0259sinin vaxt\u0131nda a\u00e7\u0131lmamas\u0131 v\u0259 ya subpodrat\u00e7\u0131lar aras\u0131nda koordinasiya probleml\u0259ri z\u0259ncirvari t\u0259sirl\u0259r yaradaraq h\u0259m vaxt qrafikinin uzanmas\u0131na, h\u0259m d\u0259 layih\u0259 x\u0259rcl\u0259rinin artmas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>M\u0259hz buna g\u00f6r\u0259 m\u00fcasir tikinti layih\u0259l\u0259rinin idar\u0259 olunmas\u0131nda <strong>vaxt v\u0259 x\u0259rc\u0259 n\u0259zar\u0259t sisteml\u0259ri<\/strong> layih\u0259nin u\u011furla h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sinin \u0259sas elementl\u0259rind\u0259n biri hesab olunur. Praktik t\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, layih\u0259 m\u00fcdd\u0259tind\u0259 ba\u015f ver\u0259n gecikm\u0259l\u0259r dem\u0259k olar ki, h\u0259mi\u015f\u0259 \u0259lav\u0259 maliyy\u0259 x\u0259rcl\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olur. Eyni \u015f\u0259kild\u0259 maliyy\u0259 probleml\u0259ri d\u0259 layih\u0259nin icra s\u00fcr\u0259tin\u0259 v\u0259 resurslar\u0131n b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259sin\u0259 birba\u015fa t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n b\u00f6y\u00fck tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 vaxt v\u0259 x\u0259rc idar\u0259etm\u0259si bir-birind\u0259n ayr\u0131 deyil, <strong>inteqrasiya olunmu\u015f layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti sistemi<\/strong> \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259lidir.<\/p>\n<p><strong>B\u00f6y\u00fck tikinti layih\u0259sinin panoramik g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc v\u0259 ya b\u00f6y\u00fck tikinti <\/strong><\/p>\n<p>Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 beyn\u0259lxalq layih\u0259 idar\u0259etm\u0259si praktikas\u0131nda geni\u015f istifad\u0259 olunan yana\u015fmalardan biri <strong>5D layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti modeli<\/strong> v\u0259 onun <strong>Earned Value Management (EVM)<\/strong> metodologiyas\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 t\u0259tbiqidir.<\/p>\n<h2><strong>5D Modeli: Tikinti Layih\u0259l\u0259rind\u0259 Sistemli N\u0259zar\u0259t \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259si<\/strong><\/h2>\n<p>5D modeli tikinti layih\u0259l\u0259rinin idar\u0259 olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn strukturla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259li yana\u015fma t\u0259qdim edir. Bu model layih\u0259 m\u0259lumatlar\u0131n\u0131n sistemli \u015f\u0259kild\u0259 toplanmas\u0131n\u0131 v\u0259 onlar\u0131n effektiv idar\u0259etm\u0259 q\u0259rarlar\u0131na \u00e7evrilm\u0259sini t\u0259min edir.<\/p>\n<p>Model a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 be\u015f \u0259sas m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir:<\/p>\n<p>Define \u2013 layih\u0259nin \u0259sas parametrl\u0259rinin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si<\/p>\n<p>Decompose \u2013 layih\u0259nin strukturla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p>\n<p>Develop \u2013 layih\u0259 n\u0259zar\u0259t sisteminin qurulmas\u0131<\/p>\n<p>Detect \u2013 performans sapmalar\u0131n\u0131n a\u015fkar edilm\u0259si<\/p>\n<p>Decide \u2013 idar\u0259etm\u0259 q\u0259rarlar\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si<\/p>\n<p>Bu m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259r birlikd\u0259 layih\u0259nin planla\u015fd\u0131rma m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259n ba\u015flayaraq icra v\u0259 n\u0259zar\u0259t prosesl\u0259rin\u0259 q\u0259d\u0259r davam ed\u0259n vahid idar\u0259etm\u0259 sistemini formala\u015fd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><strong>5D modelini g\u00f6st\u0259r\u0259n diaqram v\u0259 ya proses sxemi<\/strong><\/p>\n<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-5210\" src=\"https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control2.jpg\" alt=\"\" width=\"1000\" height=\"667\" srcset=\"https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control2.jpg 1000w, https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control2-300x200.jpg 300w, https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control2-768x512.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/p>\n<h2><strong>Define m\u0259rh\u0259l\u0259si \u2014 Layih\u0259 Baseline-n\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si<\/strong><\/h2>\n<p>Effektiv layih\u0259 n\u0259zar\u0259tinin \u0259sas\u0131 layih\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 qoyulur. Bu m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 layih\u0259nin \u0259sas parametrl\u0259ri v\u0259 h\u0259d\u0259fl\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir.<\/p>\n<p>Bu proses n\u0259tic\u0259sind\u0259 <strong>Project Baseline<\/strong> formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Baseline layih\u0259nin planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f n\u0259tic\u0259l\u0259rini \u0259ks etdir\u0259n v\u0259 sonrak\u0131 performans\u0131n m\u00fcqayis\u0259 edildiyi \u0259sas referens n\u00f6qt\u0259sidir.<\/p>\n<p>Ad\u0259t\u0259n bu \u00fc\u00e7 \u0259sas komponentd\u0259n ibar\u0259t olur:<\/p>\n<p>Scope Baseline \u2013 layih\u0259nin i\u015f h\u0259cmi v\u0259 t\u0259hvil veril\u0259c\u0259k n\u0259tic\u0259l\u0259r<\/p>\n<p>Schedule Baseline \u2013 t\u0259sdiq edilmi\u015f layih\u0259 vaxt qrafiki<\/p>\n<p>Cost Baseline \u2013 layih\u0259nin planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f b\u00fcdc\u0259si<\/p>\n<p>Tikinti sektorunda geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f probleml\u0259rd\u0259n biri real olmayan v\u0259 ya optimistik planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f baseline-lar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r. Bu c\u00fcr planlar q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 layih\u0259ni daha c\u0259lbedici g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r, lakin uzunm\u00fcdd\u0259tli perspektivd\u0259 layih\u0259 n\u0259zar\u0259tinin effektivliyini z\u0259ifl\u0259dir.<\/p>\n<h2><strong>Decompose m\u0259rh\u0259l\u0259si \u2014 Layih\u0259nin strukturla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>B\u00f6y\u00fck tikinti layih\u0259l\u0259ri yaln\u0131z \u00fcmumi s\u0259viyy\u0259d\u0259 idar\u0259 edil\u0259 bilm\u0259z. Layih\u0259nin effektiv idar\u0259 olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn onun daha ki\u00e7ik v\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fcl\u0259 bil\u0259n komponentl\u0259r\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u0259si vacibdir.<\/p>\n<p>Bu m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 \u0259sas\u0259n \u00fc\u00e7 struktur yarad\u0131l\u0131r:<\/p>\n<p>Work Breakdown Structure (WBS) \u2013 layih\u0259nin texniki i\u015f h\u0259cmini m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 v\u0259 i\u015f paketl\u0259rin\u0259 b\u00f6l\u00fcr.<\/p>\n<p>Cost Breakdown Structure (CBS) \u2013 layih\u0259 x\u0259rcl\u0259rinin strukturla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 izl\u0259nilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 olunur.<\/p>\n<p>Organizational Breakdown Structure (OBS) \u2013 layih\u0259d\u0259 i\u015ftirak ed\u0259n t\u0259\u015fkilatlar v\u0259 komandalar aras\u0131nda m\u0259suliyy\u0259t b\u00f6lg\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>Bu strukturlar\u0131n inteqrasiyas\u0131 layih\u0259nin h\u0259r bir hiss\u0259si \u00fczr\u0259 vaxt, x\u0259rc v\u0259 m\u0259suliyy\u0259tl\u0259rin paralel \u015f\u0259kild\u0259 izl\u0259nm\u0259sin\u0259 imkan verir.<\/p>\n<p><strong>WBS strukturu v\u0259 ya layih\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u0259 diaqram\u0131<\/strong><\/p>\n<h2><strong>Develop m\u0259rh\u0259l\u0259si \u2014 Layih\u0259 n\u0259zar\u0259t sisteminin qurulmas\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Layih\u0259nin strukturla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131ndan sonra n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259 funksional layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti sisteminin qurulmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 \u0259sas idar\u0259etm\u0259 al\u0259tl\u0259ri formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r:<\/p>\n<p>CPM \u0259sasl\u0131 icra qrafiki<\/p>\n<p>i\u015f paketl\u0259ri \u00fczr\u0259 b\u00fcdc\u0259 b\u00f6lg\u00fcs\u00fc<\/p>\n<p>fiziki ir\u0259lil\u0259yi\u015fin \u00f6l\u00e7\u00fclm\u0259si metodologiyas\u0131<\/p>\n<p>m\u00fcnt\u0259z\u0259m hesabat v\u0259 monitorinq sistemi<\/p>\n<p>Bu sistemin \u0259sas m\u0259qs\u0259di layih\u0259nin real v\u0259ziyy\u0259ti haqq\u0131nda etibarl\u0131 v\u0259 operativ m\u0259lumat ax\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259kdir.<\/p>\n<p>Praktiki t\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, h\u0259ddind\u0259n art\u0131q m\u00fcr\u0259kk\u0259b hesabat sisteml\u0259ri \u00e7ox vaxt effektiv olmur. \u018fg\u0259r m\u0259lumatlar\u0131n toplanmas\u0131 \u00e7\u0259tinl\u0259\u015firs\u0259, layih\u0259 komandalar\u0131 m\u0259lumatlar\u0131n keyfiyy\u0259tini qorumaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kir v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti z\u0259ifl\u0259yir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-5213\" src=\"https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control1.jpg\" alt=\"\" width=\"1000\" height=\"666\" srcset=\"https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control1.jpg 1000w, https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control1-300x200.jpg 300w, https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control1-768x511.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/p>\n<h2><strong>Detect m\u0259rh\u0259l\u0259si \u2014 Earned Value Management (EVM) analizi<\/strong><\/h2>\n<p>Layih\u0259 m\u0259lumatlar\u0131 m\u00fcnt\u0259z\u0259m \u015f\u0259kild\u0259 toplanma\u011fa ba\u015flad\u0131qdan sonra n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259 performans\u0131n analizi v\u0259 sapmalar\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259sidir.<\/p>\n<p>Tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 \u0259n geni\u015f istifad\u0259 olunan metodlardan biri <strong>Earned Value Management (EVM)<\/strong> metodologiyas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>EVM layih\u0259nin vaxt, x\u0259rc v\u0259 icra edilmi\u015f i\u015f h\u0259cmini inteqrasiya olunmu\u015f \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hlil etm\u0259y\u0259 imkan verir.<\/p>\n<p>Metod \u00fc\u00e7 \u0259sas g\u00f6st\u0259riciy\u0259 \u0259saslan\u0131r:<\/p>\n<p>Planned Value (PV) \u2013 planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f i\u015fl\u0259rin b\u00fcdc\u0259 d\u0259y\u0259ri<\/p>\n<p>Earned Value (EV) \u2013 faktiki yerin\u0259 yetirilmi\u015f i\u015fl\u0259rin b\u00fcdc\u0259 d\u0259y\u0259ri<\/p>\n<p>Actual Cost (AC) \u2013 faktiki \u00e7\u0259kilmi\u015f x\u0259rc<\/p>\n<p>Bu g\u00f6st\u0259ricil\u0259r \u0259sas\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 performans indeksl\u0259ri hesablan\u0131r.<\/p>\n<p>Schedule Performance Index (SPI)<\/p>\n<p>SPI = EV \/ PV<\/p>\n<p>Cost Performance Index (CPI)<\/p>\n<p>CPI = EV \/ AC<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n:<\/p>\n<p>PV = 2,000,000<\/p>\n<p>EV = 1,500,000<\/p>\n<p>AC = 2,500,000<\/p>\n<p>Bu halda:<\/p>\n<p>SPI = 0.75<\/p>\n<p>CPI = 0.60<\/p>\n<p>Bu n\u0259tic\u0259 layih\u0259nin h\u0259m vaxt qrafikind\u0259n geri qald\u0131\u011f\u0131n\u0131, h\u0259m d\u0259 x\u0259rcl\u0259rin planla\u015fd\u0131r\u0131landan daha y\u00fcks\u0259k oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p><strong>EVM g\u00f6st\u0259ricil\u0259rini izah ed\u0259n qrafik v\u0259 ya diaqram<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-5207\" src=\"https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control3.jpg\" alt=\"Common Failures in Construction Cost Control Systems\" width=\"1000\" height=\"671\" srcset=\"https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control3.jpg 1000w, https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control3-300x201.jpg 300w, https:\/\/azco.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Construction-Project-Cost-Control3-768x515.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/p>\n<h2><strong>Decide m\u0259rh\u0259l\u0259si \u2014 \u0130dar\u0259etm\u0259 q\u0259rarlar\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si<\/strong><\/h2>\n<p>Layih\u0259 n\u0259zar\u0259tinin son v\u0259 \u0259n vacib m\u0259rh\u0259l\u0259si analitik n\u0259tic\u0259l\u0259rin idar\u0259etm\u0259 q\u0259rarlar\u0131na \u00e7evrilm\u0259sidir.<\/p>\n<p>\u018fg\u0259r performans analizi praktiki q\u0259rarlara s\u0259b\u0259b olmursa, layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti sad\u0259c\u0259 hesabat mexanizmi olaraq qal\u0131r.<\/p>\n<p>D\u00fcz\u0259li\u015f t\u0259dbirl\u0259ri m\u00fcxt\u0259lif istiqam\u0259tl\u0259rd\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259 bil\u0259r:<\/p>\n<p>resurslar\u0131n yenid\u0259n b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259si<\/p>\n<p>i\u015f ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131n\u0131n optimalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p>\n<p>tikinti i\u015fl\u0259rinin s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si<\/p>\n<p>podrat\u00e7\u0131lar aras\u0131nda koordinasiyan\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si<\/p>\n<p>m\u00fcqavil\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rinin t\u0259tbiqi<\/p>\n<p>Bu q\u0259rarlar\u0131n h\u0259r biri \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259sul \u015f\u0259xsl\u0259r, icra m\u00fcdd\u0259tl\u0259ri v\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259rin \u00f6l\u00e7\u00fclm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn konkret g\u00f6st\u0259ricil\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>N\u0259tic\u0259<\/strong><\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fck tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 effektiv idar\u0259etm\u0259 yaln\u0131z hesabatlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 il\u0259 m\u0259hdudla\u015fm\u0131r. U\u011furlu layih\u0259 idar\u0259etm\u0259si real v\u0259 \u0259sasland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f planla\u015fd\u0131rma, d\u00fczg\u00fcn strukturla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f layih\u0259 n\u0259zar\u0259t sistemi v\u0259 obyektiv performans analizin\u0259 \u0259saslan\u0131r.<\/p>\n<p>5D layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti modeli layih\u0259nin planla\u015fd\u0131rma m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259n ba\u015flayaraq icra v\u0259 q\u0259rarverm\u0259 prosesl\u0259rin\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00fct\u00fcn m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259ri sistemli \u015f\u0259kild\u0259 birl\u0259\u015fdirir. Bu model <strong>Earned Value Management (EVM)<\/strong> metodologiyas\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 t\u0259tbiq edildikd\u0259 layih\u0259nin vaxt v\u0259 x\u0259rc performans\u0131n\u0131n daha d\u0259qiq qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 imkan yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Kapital tutumlu v\u0259 texniki c\u0259h\u0259td\u0259n m\u00fcr\u0259kk\u0259b tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 bel\u0259 inteqrasiya olunmu\u015f yana\u015fma layih\u0259nin maliyy\u0259 v\u0259 m\u00fcqavil\u0259 \u00f6hd\u0259likl\u0259rinin u\u011furla yerin\u0259 yetirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Tez-tez veril\u0259n suallar <\/strong><\/p>\n<p>Tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 x\u0259rc\u0259 n\u0259zar\u0259t n\u0259 dem\u0259kdir?<\/p>\n<p>Tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 x\u0259rc\u0259 n\u0259zar\u0259t layih\u0259 x\u0259rcl\u0259rinin planla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, izl\u0259nilm\u0259si v\u0259 idar\u0259 olunmas\u0131 prosesidir. Bu proses layih\u0259nin faktiki x\u0259rcl\u0259rinin planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f b\u00fcdc\u0259 il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 edilm\u0259sini v\u0259 yaranan sapmalar\u0131n vaxt\u0131nda a\u015fkar edil\u0259r\u0259k d\u00fcz\u0259li\u015f t\u0259dbirl\u0259rinin g\u00f6r\u00fclm\u0259sini \u0259hat\u0259 edir. Effektiv x\u0259rc n\u0259zar\u0259ti layih\u0259nin maliyy\u0259 sabitliyini v\u0259 investisiyan\u0131n s\u0259m\u0259r\u0259liliyini qoruma\u011fa k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p>Earned Value Management (EVM) tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 niy\u0259 vacibdir?<\/p>\n<p>Earned Value Management (EVM) layih\u0259nin vaxt v\u0259 x\u0259rc performans\u0131n\u0131 eyni sistem daxilind\u0259 t\u0259hlil etm\u0259y\u0259 imkan ver\u0259n m\u00fch\u00fcm idar\u0259etm\u0259 metodudur. Bu metod vasit\u0259sil\u0259 planla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f i\u015f h\u0259cmi, faktiki yerin\u0259 yetirilmi\u015f i\u015f v\u0259 faktiki x\u0259rcl\u0259r m\u00fcqayis\u0259 edilir. N\u0259tic\u0259d\u0259 layih\u0259nin qrafikd\u0259n geri qal\u0131b-qalmad\u0131\u011f\u0131 v\u0259 b\u00fcdc\u0259nin d\u00fczg\u00fcn idar\u0259 olunub-olunmad\u0131\u011f\u0131 ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir.<\/p>\n<p>Tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 x\u0259rc idar\u0259etm\u0259si il\u0259 x\u0259rc\u0259 n\u0259zar\u0259t aras\u0131nda f\u0259rq n\u0259dir?<\/p>\n<p>X\u0259rc idar\u0259etm\u0259si layih\u0259nin b\u00fct\u00fcn maliyy\u0259 prosesl\u0259rini \u0259hat\u0259 ed\u0259n geni\u015f anlay\u0131\u015fd\u0131r. Buraya b\u00fcdc\u0259 planla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, maliyy\u0259 proqnozlar\u0131, x\u0259rc analizi v\u0259 investisiya qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si daxildir. X\u0259rc\u0259 n\u0259zar\u0259t is\u0259 \u0259sas\u0259n layih\u0259nin icra m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 faktiki x\u0259rcl\u0259rin izl\u0259nilm\u0259sin\u0259 v\u0259 b\u00fcdc\u0259d\u0259n k\u0259nara \u00e7\u0131xmalar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131na y\u00f6n\u0259lir.<\/p>\n<p>5D modeli tikinti layih\u0259l\u0259rinin idar\u0259 olunmas\u0131n\u0131 nec\u0259 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r?<\/p>\n<p>5D modeli layih\u0259nin planla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 n\u0259zar\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn strukturla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f yana\u015fma t\u0259qdim edir. Bu model layih\u0259nin \u0259sas parametrl\u0259rinin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si, layih\u0259nin strukturla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, n\u0259zar\u0259t sisteminin qurulmas\u0131, performans\u0131n analiz edilm\u0259si v\u0259 idar\u0259etm\u0259 q\u0259rarlar\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rini \u0259hat\u0259 edir. Bu yana\u015fma layih\u0259d\u0259 yaranan probleml\u0259rin erk\u0259n m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 a\u015fkarlanmas\u0131na v\u0259 effektiv q\u0259rarlar\u0131n q\u0259bul edilm\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fck tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 x\u0259rc art\u0131m\u0131n\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259ri hans\u0131lard\u0131r?<\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fck tikinti layih\u0259l\u0259rind\u0259 x\u0259rc art\u0131m\u0131 ad\u0259t\u0259n qeyri-real ilkin b\u00fcdc\u0259 planla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, layih\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri, material v\u0259 avadanl\u0131q t\u0259dar\u00fck\u00fcnd\u0259 gecikm\u0259l\u0259r, podrat\u00e7\u0131lar aras\u0131nda koordinasiya probleml\u0259ri v\u0259 ir\u0259lil\u0259yi\u015fin d\u00fczg\u00fcn \u00f6l\u00e7\u00fclm\u0259m\u0259si kimi s\u0259b\u0259bl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 olur. Effektiv layih\u0259 n\u0259zar\u0259ti sistemi olmad\u0131qda bu probleml\u0259r vaxt\u0131nda a\u015fkar edilmir v\u0259 layih\u0259nin \u00fcmumi maliyy\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259rin\u0259 ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00f6y\u00fckmiqyasl\u0131 Tikinti Layih\u0259l\u0259rind\u0259 5D Modeli v\u0259 Earned Value Management (EVM) yana\u015fmas\u0131n\u0131n t\u0259tbiqi Giri\u015f B\u00f6y\u00fckmiqyasl\u0131 tikinti layih\u0259l\u0259rinin idar\u0259 olunmas\u0131 m\u00fcasir \u015f\u0259h\u0259r inki\u015faf\u0131 v\u0259 iri investisiya layih\u0259l\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. \u00c7oxm\u0259rt\u0259b\u0259li ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131, qar\u0131\u015f\u0131q t\u0259yinatl\u0131 kompleksl\u0259r, x\u0259st\u0259xanalar, s\u0259naye obyektl\u0259ri v\u0259 iri infrastruktur layih\u0259l\u0259ri h\u0259m texniki m\u00fcr\u0259kk\u0259bliyi, h\u0259m d\u0259 b\u00f6y\u00fck maliyy\u0259 h\u0259cmi s\u0259b\u0259bind\u0259n y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 planla\u015fd\u0131rma [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5217,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[],"class_list":["post-5220","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bloq"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5220","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5220"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5220\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5225,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5220\/revisions\/5225"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5217"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5220"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/azco.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}